Ғалам ғажаптары • Кеше
Польшалық теңізші Кристина Хойновска-Лискевич – дүниежүзін кемемен жалғыз өзі айналып шыққан тұңғыш әйел. Ол бұл сапарын 1976 жылы бастап, екі жылға жуық уақыттан кейін мәресіне жетті.
Ғалам ғажаптары • Кеше
1903 жылы физика саласы бойынша Нобель сыйлығын иеленген Мария Кюри тарихтағы тұңғыш әйел лауреат атанды. Ол бұл марапатқа радиоактивтілік құбылысын зерттеуге қосқан зор үлесі үшін иеленді.
Ғалам ғажаптары • Кеше
«Компьютер» ұғымы қағаздағы идея болған XIX ғасырдың өзінде ағылшын математигі Ада Лавлейс тарихтағы алғашқы программист әйел атанды. Сол үшінде Халықаралық бағдарламаушылар күні Аданың туған күніне байланысты бекітілген.
Қоғам • 21 Наурыз, 2026
Дәстүр мен технологияның тоғысы
Цифрландыру және жасанды интеллект жылы аясында биыл елімізде Наурыз жаңаша сипатта тойланып жатыр. Соның айқын көрінісі – «Digital Nauryz» бастамасы. Бұл жоба арқылы Наурыз алаңдағы думанмен ғана шектелмей, онлайн әлемге де көшті. Виртуалды киіз үйлер, цифрлық көрмелер, ұлттық ойындардың мобильді нұсқалары, тіпті жасанды интеллект көмегімен жасалған интерактивті контент – жаңа форматтағы мерекенің көрінісі. Әсіресе жастар үшін бұл – дәстүрді танып-білудің қызықты жолы.
Digital • 20 Наурыз, 2026
Қазір қаржы қызметі бұрынғыдан мүлде өзгеше сипат ала бастады. Банктер мен инвестициялық компаниялар атқаратын бірқатар қызметті цифрлық платформалар алмастырып, жасанды интеллект қаржылық талдаудың жаңа құралына айналды. Мұндай үрдісті бүгінде «финтех» (fintech) деп атайды. Бұл атау ағылшынның financial technology – «қаржылық технология» деген сөзінен шыққан. Аталған сала қазір төлем жүйелерімен ғана шектелмей, инвестициялау, бизнес қаржысын басқару, капиталды талдау секілді бағыттарды да автоматтандырып келеді. Мәселен, «Finflow», «Paidax», «Investbanq» сияқты отандық финтех стартаптар жаңа мүмкіндіктер ұсынып отыр.
Референдум • 15 Наурыз, 2026
Телемарафон – ашық пікір алаңы
Астанадағы Қазмедиа орталығында «Қазақстан» телерадиокорпорациясы «Референдум-2026» онлайн-марафонын ұйымдастырды. Іс-шара таңғы сағат 9.00-ден басталып, түнгі 1.00-ге дейін жалғасты. 16 сағатқа ұласқан телемарафон алаңында депутаттар, қоғам қайраткерлері, мәдениет, спорт саласының өкілдері, белсенді жастар қоғамдағы өзекті мәселелерді талқылап, ел дамуына қатысты бастамалар мен инновациялық жобаларды таныстырды.
Digital • 14 Наурыз, 2026
«Armeta AI»: Құрылыстағы ақылды сарапшы
Кейінгі жылдары әлемде «DeepTech» деп аталатын бағыт ерекше қарқын алып келеді. Бұл ғылыми жаңалықтар мен күрделі технологияларға негізделген инновациялық бағыт. Мұндай стартаптар жасанды интеллект модельдері, биотехнология, роботтехника немесе кванттық есептеулер сияқты салаларға сүйенеді.
Білім • 14 Наурыз, 2026
Білім саласындағы бірегей жоба
Жас ұрпақтың жанарындағы жалынды жаға білу – басты парызымыз. Осындай ізгі ниетпен мемлекетіміз балаларға, олардың сапалы білім алуына баса назар аударып келеді. Кейінгі алты жылда елімізде 1 миллион оқушыға арналған 1000-нан астам жаңа мектеп бой көтерді.
Сатира • 13 Наурыз, 2026
Сатира – тәрбие құралы. Ал тәрбие тал бесіктен басталады. Балаға кемшілігін жекіп түсіндіргеннен гөрі, оны жылы юмормен жөнге салу әлдеқайда ұтымды. Сондықтан болар біршама сатирик балалар әдебиетінде қалам тербеген. Шона Смаханұлының «Шимайбек пен Шыңқетпе», Оспанхан Әубәкіровтің «Қағаз қалпақ», Көпен Әмірбектің «Алып» секілді кітаптары жас оқырман арасына кеңінен тарады. Өйткені көңілді өлең бала бойына сіңімді келеді.
Digital • 11 Наурыз, 2026
«Менің атым – Қожа» фильміндегі Рахманов ағайдың: «Оқушы деген қап емес, ішіне не болса соны сыйғыза беретін. Ол – шамшырақ. Тек жаға білу керек», деген сөзі қашанда өзекті. Алайда қазір мектептегі мұғалімдердің алтын уақытын түрлі құжат пен жоспар, есеп-қисап жұтып қоятыны жасырын емес. Қағазбастылықты азайтуға бағытталған талпыныстар болғанымен, күрмеуі қатты бұл түйткіл әзірге шешілген жоқ. Дегенмен осы мәселенің түп-тамырын жоюды көздеген цифрлы жобалардан үміт күтеміз. Мәселен, «Shyraq AI» – жасанды интеллект арқылы мұғалімнің күнделікті жұмысын едәуір жеңілдететін платформа. Кейінгі екі жылдың ішінде 55 мың мұғалім осы жүйеге тіркеліп, қызығын көріп отыр.
