Заң нұсқасында жақсылық көп

Жаңа жоба жайында

Парламент Сенатында палата Төрағасының орынбасарлары Мұхамбет Көпеев пен Александр Судьиннің қатысуымен «Ғылым туралы» және «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне ғылым мәселелері бойынша өзгерістер мен толық­тырулар енгізу туралы» заң жобаларының тұсаукесері болды. Отырысты ашқан Әлеуметтік-мәдени даму комитетінің төр­аға­сы Ақан Бижанов төртінші ша­қы­рылған Парламенттің ІІІ сес­сия­сын ашқан кезде Мемлекет бас­шысы алға қойған тапсыр­ма­лар­ды және бәсекеге қабілетті адам капиталын қалыптастыру жөнін­де­гі стра­те­гиялық мақсаттарды жүзеге асы­руға қатысты заң жо­баларының маңыздылығын атап өтті. Жұртшылық күтіп отырған «Ғы­лым туралы» заң жобасында отандық ғылымды дамытудың негізгі мәселелері және эконо­ми­каның индустриялық-инновация­лық секторында ғылыми жаңа­лық­тарды енгізу тетіктері белгіленген. Сенатор атап өткендей, заң жо­ба­сында жоғары оқу орын­да­ры мен ғылыми орталықтарда жүргізілген ғылыми, ғылыми-техникалық зерттеулер нәтижесін іс жүзінде қолдануға қатысты ұй­ымдардың құру құқықтары қа­рас­тырылған. Ғылыми-техни­ка­лық қызметті дамытудың басым бағыттарын белгілейтін алқалы орган ретіндегі ұлттық ғылыми кеңестердің рөлі арта түседі. Негізгі баяндама жасаған Білім және ғылым министрі Б.Жұ­ма­ғұлов осы заң жобаларында бекітілген ғылымды басқару жүйесіндегі жаңа үлгінің негізгі ерекшеліктері туралы әңгімеледі. Министрдің айтуынша, ғалым­дар­дың рөлі арта түсіп, жобалар мен бағдарламаларды орындау ту­ралы шешімді ғылыми қоғам­дас­тықтың өздері қабылдайтын болады. Бұл мақсатта ғылым са­ла­сын басқару жүйесіндегі стра­тегиялық, әкімшілік және сарап­шылық қызметтердің аражігін ажырату қарастырылып отыр. Қосымша заң жобасында ғы­лыми қызметті жүзеге асыратын, кірісі салық салуға жатпайтын тұл­ғалар (ғылымдар, ғылыми ұжым, жоғары оқу орындары) аясы ке­ңе­йе түседі, сондай-ақ ғылыми қыз­меткерлерді әлеуметтік қолдау ережелері белгіленді. Зерттеулерді қаржыландыру­да­ғы жаңалық: базалық, грантты және мақсатты бағдарламалық жүйе енгізілетін болады. Сөйтіп, стратегиялық маңызды мемлекеттік міндеттерді шешу мақсатты бағдарламалық қаржылан­дыру­мен қолдау табады, гранттар ғы­лыми-зерттеулерді дамытуға және бәсекеге қабілеттілігін арт­ты­руға бағытталады. Оған қоса ғылыми зерттеулер «Мемлекеттік сатып алу туралы» Заң аясынан шығарылатын болады. Таныстырылым барысында ғылым саласын басқарудың жаңа жүйесін қалыптастыруға, қазақ­стандық ғылымның тиімділігін арттыруға, оның мемлекет пен қоғамды дамытудағы рөлін ны­ғайтуға қатысты депутаттардың көптеген сауалдарына жауап берілді. «Егемен-ақпарат».