Жәнібек ӘЛИМАН
Жәнібек ӘЛИМАН«Egemen Qazaqstan»
303 материал табылды

Әйел әлемі • 08 Наурыз, 2024

Ата-ана тағылымы

«Біздің бала күнімізде» деп бастар еді үлкендердің көбі әңгімесін. Иә, «біздің бала күнімізде...». Соғыс, аштық, жоқтық болса да бала күні қызықты өтіпті ол кісілердің. Қазір Құдайға тәубе, ондай тарығушылық жоқ, сонда да бүгінімізден гөрі бала күнімізді айта береміз. Неге? Өйткені ол кезде әке-шешеміз бар еді жанымызда. Әсіресе, ананың аялы алақаны мен ыстық махаббатынан асқан не тоқшылық, не бақыт керек балаға. Содан кейін, ананың сен деп елжіреген жүрегі мен көңілінен кейін не іздесін бала? Махаббат пен мейірімге малшынып өскен баладан жақсы адам шығады. Дүниені бұзатындар жас күнінде жүрегіне махаббат жетпей қалғандар болса керек.

Әдебиет • 05 Наурыз, 2024

Сәуледей үзілген сәттер

«Ат суара барғанда жылғаға мен, Ашаң жүзің ашылып бір қарап ең. Құлағыңда ай сырғаң дір-дір етіп, Енді үзіліп кетердей тұрған әрең», деп басталар еді Мұқағалидың бір өлеңі. 

Әдебиет • 29 Ақпан, 2024

Өрім талдай Сәулімдер

«Еркін бейбіт ауылым-ай,Жас өрім талдай сәулім-ай.Қырдың ерке сұлуыСағындым сені, бауырым-ай», дейді Сәкен Сейфуллин «Біздің жақта» әнінде. Иә, қателескен жоқсыз, сәулем емес, сәулім болса керек. Бұл не сөз деп таңыр­қайтын шығарсыз, бірақ анығы – осы. Сәулім. Жалғыз-ақ ауыз сөз әннің бүкіл реңін ашқаны өз алдына, қазақтың тілдік қолданысында ертеден бар екеніне көз жеткізген соң барып айтып отырмыз.

Мәдениет • 29 Ақпан, 2024

Әр халықтың өнерін әйгілейді

Құрылғанына бірер айдың жүзі болған «Birlik» ан­самблі бүгінгі Алғыс айту күніне орай Астанадағы «Бей­бітшілік және келісім» сарайында тұңғыш концер­тін беріп жатыр. Мә­дениет және ақпарат министрл­ігінің қолдауымен Роза Бағланова атындағы «Қазақ­концерт» мемлекет­тік академиялық кон­церт­тік ұйымының жанынан құрылған ансамбльдің тұ­сау­кесер концер­тінің бүгінге қойылуы да тегін емес. Кеше шы­ғар­машылық ұжым­ның дайындығынан білге­німіздей, ұйымдастыру­шылар­дың айтуынша, бұн­дай ансамбль біздің елде бұрын-соңды болмаған.

Әдебиет • 25 Ақпан, 2024

Аңыздан ахуалға дейін...

Байырғы әдебиетін, аңыз-әңгімелерін, ертегі-мифтерін жаңғыртқан ел жұ­тамайды. Мұқағали «қуат алып жырына бәз даладан» дегендей, бұрынғы ілкі бастауын қастерлеген ұлт соны жаңғыртып, заманауи жасандырған сайын өр­кен­дейтін сияқты болады да тұрады. Қазіргі небір керемет жауһар туын­ды­лар, фильмдер (мәселен, «Аватар») ежелгі мифтер мен ертегілерден та­мыр тар­татыны байқалады. Әлемдік өркениет те ең ежелгі ертегілердің со­ңы­нан қуа-қуа, ақыры бүгінде ғылыми техникалық жетістіктер соның бәрін ба­сып оз­ған­дай. Ол басқа әңгіме десек те, қандай да бір құндылықтар мен жетіс­тік­тер­дің­ бастауы ежелгі әдебиет пен ертегі-аңыз әңгімелерге сүйенетіні несі екен?

Поэзия • 22 Ақпан, 2024

Киік сарын – биік сарын

Ақ киік, жез киік, қызыл киік туралы аңыз көп ел ішінде. Тек қазақ даласына тән жануар болған соң аңызымен қоса күйі де, әні де мол. Поэзиялық, прозалық шығармалар қаншама. Осылардың арасында алғашқылардың бірі болып құлаққа шалынары көнеден келе жатқан күйлер, олардың арасында Ықыластың «Жезкиігі» болса керек. Құрманғазы шалған «Ақсақ киіктің» жөні басқа. Теріс бұрауда тартылатын Ықыластың «Жезкиігі» қандай кең арналы күй болса, соғұрлым аңыз-әңгімесі де мол.

Әдебиет • 20 Ақпан, 2024

Оны ұмытқан өзі де ұмытылады

«Күнікейдің жазығында» Жүсіпбек Күнікейдің «жазығын» ғана суреттемейді ғой. Жалғыз-ақ әйел теңсіздігі емес. Адам құқығы, ар бостандығы туралы толғай келе күллі қазақ өмірін суреттейді. Жалпы, шығарманың ауқымы кең, аспаны биік, сондықтан шындығы да жалғыз кейіпкерге байланып қалмаған. Әркім өзінше ұнатып, бойлағанынша ой қорыта береді. Тұтас шығарма былай тұрсын, әр бөліміндегі бір үзіндіні кесіп алып сөйлетсе де көптеген жайтқа куәдар боламыз.

Кино • 14 Ақпан, 2024

Періштеге тақия кигізген...

1969 жылы қазақ даласы қарқылдап тұрып бір күлді. Күлкісі мынау­ Ала­тау­дан анау Мәскеуді шарпыды. Бұл 1936 жылы Мәскеудегі Қазақ өнері мен әде­бие­тінің онкүндігінде қойылған «Қыз Жібек» операсында Бекежан болып күл­ген Құрманбек пен көп ай­тыла бермейтін ақын Тайжан Қалмағамбеттің «Сақ-сақ» күл­кі­сі­нен кейін естілген Әмина Өмірзақованың күлкісі еді.

Әдебиет • 13 Ақпан, 2024

Ғылым жауап таппаған гәп

Бұрынырақтағы қазақтар білген шығар. Ғайыптан тайып ­арыстан не жолбарыс тап келсе, қандай әрекетке көшу керегін. Себебі даламызда бертінге дейін жолбарыс болғаны белгілі. Кейіннен тұқымы құрып кеткен соң, жоқ нәрсеге кім бас ауырт­сын? Мұхтар Шаханов «Гималай жолбарыстары» деген өлеңінде осы туралы толғанады ғой. Ақын онда жолбарыспен кезіге қалған адам не істеу керегін шетелде жүргенде жолбарыс аулаушыдан естігенін келтіреді.

Байқау • 12 Ақпан, 2024

Үздік оқырмандар үкіленді

Оқушылар мен мұға­лімдер арасында кітап оқу мәдениетін кө­теру мақ­сатында А.Бай­тұр­сынұлы Білім ака­де­миясы республикалық «Үздік оқырман» мұ­ға­­лімдер байқауын ұйым­дастырып, қоры­тындысы салтанатты жағдайда өтті. «Оқу­ға құштар мектеп» жо­басы аясындағы бай­қау Астанадағы Ы.Алтынсарин атын­дағы BINOM SCHOOL мек­теп-лицейінде қоры­тын­дыланды.